Καλλιωραίοι
Η μεγάλη Σαρακατσάνικη οικογένεια.
Η παρούσα εργασία αναφέρεται στους Καλλιωραίους που έχουν Σαρακατσάνικη
καταγωγή και πατρογονικά κατοικούν στους νομούς Φθιώτιδος και Βοιωτίας .
Κάποτε με τα κοπάδια τους μετανάστευαν και σε άλλες περιοχές της Ελλάδος
(Θεσσαλία, Ήπειρο, Μακεδονία) αλλά γύρω στο 1920-30 ακολουθώντας το δρόμο των
περισσότερων Σαρακατσαναίων εγκατέλειψαν τις μεταναστεύσεις, και στις δεκαετίες
του 50-60 εγκατέλειψαν τον ποιμενικό βίο ορίστηκα και εγκαταστάθηκαν στους δύο
παραπάνω νομούς .
Για την προέλευση την ετυμολογία του ονόματος Καλλιώρας έχουμε τις παρακάτω
εκδοχές.
Το επώνυμο Καλλιώρας είναι ευχόνημο και προέρχεται από την ευχή που συνήθιζε να
δίνει κάποιος «Καλή ώρα».
Αναφερόμαστε στην εποχή που οι προγονοί μας ,ξεχειμώνιαζαν
στο Τσαμάλι της Λιβαδειάς (Λίμνη Κωπαΐδα - Πολυγύρα) και είχαν άλλο όνομα.
Κάποιος από αυτούς ο Γιώργος είχε την συνήθεια όταν ήθελε να αποχαιρετήσει
κάποιον, τον αποχαιρετούσε με την ευχή «άντε καλή ώρα». Έτσι του έμεινε το
παρατσούκλι Καλλιώρας (ευχόνημο) που αργότερα έγινε το κύριο όνομα Καλλιώρας. Ο
Γιώργος Καλλιώρας (με την πιθανότερη εκδοχή Ζέρβας) που προαναφέραμε σύμφωνα με όσα γνωρίζουμε είχε
τέσσερα αγόρια, ίσως και πέντε (για το
αν είχε κόρες και πόσες, δεν έχουμε πληροφορίες) τον Δημήτρη, τον Σπύρο, τον
Χρίστο και τον Βασίλη.
Επίσης η προέλευση του ονόματος Καλλιώρας να προέρχεται από την λατινική λέξη
< kalores (προφορά /λιό/) < το kalë- i, ίππος = ο ιππέας- Καλλιώρας .
Στα πλαίσια της έρευνας κάποτε μιλώντας με την θεία μου Ελένη Καλλιώρα Τσαμαδιά
συνάντησα την άποψη ότι οι Καλλιωραίοι παλαιότερα ονομάζονταν Ζερβαίοι και
κάποια στιγμή για κάποιον λόγο άλλαξαν το όνομα τους.
Γύρω στο 1830-40 πρέπει να συνέβη κάποιο σοβαρό γεγονός στην οικογένεια του Γ.
Καλλιώρα που ανάγκασε τα παιδιά του να φύγουν από την Λιβαδειά. Αυτό το γεγονός
ήταν τόσο σοβαρό που σύμφωνα με τον προφορικό λόγο, ένα από τα παιδία του
Γιώργου Καλλιώρα (άγνωστο ποιος) έφυγε και πήγε στο Αγρίνιο και δεν ξαναγύρισε
ποτέ και ότι οι απόγονοι του ζουν ακόμη εκεί.
Απ’ ότι γνωρίζουμε από το Τσαμάλι (Διόνυσος) πρώτος πρέπει να έφυγε ο Σπύρος
και εγκαταστάθηκε στο Ντερβένι (σημερινό Καλαμάκι Φθιώτιδος). Τον Σπύρο τον
ακολούθησε αργότερα ο αδερφός του ο Χρίστος ,ο δε Μήτρος πήγε στην Αταλάντη. Στο
Τσαμάλι έμεινε μόνο ο Βασίλης Καλλιώρας. Αξίζει να ασχοληθούμε ιδιαίτερα με τον
Βασίλη Καλλιώρα και τον Σπύρο Καλλιώρα διότι ο βίος τους ήταν πιο διαφορετικός
από τα άλλα αδέρφια τους. Ο Σπύρος όταν πήγε στο Ντερβένι απέκτησε καλές
σχέσεις με κάποιον Κώστα Κατσαμάκη η Κουμπάρο (πήρε το όνομα Κουμπάρος επειδή
έκανε πολλές κουμπαριές). Οι δυο τους με τον καιρό αποκτήσανε μια καλή φιλία και κάποια στιγμή
έγιναν και κουμπάροι. Σύμφωνα με τα λεγόμενα του Μπάρμπα Λάμπρου Καλλιώρα, ο
Κατσαμάκης πρόσφερε γη στον Σπύρο Καλλιώρα στη περιοχή του Ντερβενιού. Επίσης
σύμφωνα με την παράδοση ο Σπύρος Καλλιώρας και ο Κώστας Κουμπάρος είχαν πολλά σταυραδέρφια,
ανάμεσα τους σταυραδερφός τους ήταν κάποιος
Λιάκος από την Τσοπαλνάτα (σημερινή
Λυγαριά), γιος ή εγγονός του Δημ. Λιάκου Καπετάνιου του 21 από το Καρπενήσι.
Σύμφωνα με την ομολογία του Μπάρμπα Λάμπρου όλα αυτά τα σταυραδέρφια είχαν και
μια σταυραδερφή.
Αργότερα στο Ντερβένι όπως προαναφέραμε ήρθε και ο αδερφός του Σπύρου, ο
Χρίστος ο οποίος πήρε κι αυτός γη από τον Κουμπάρο και εγκαταστάθηκε και αυτός
στο Ντερβένι.
Ο Σπύρος Καλλιώρας περνώντας το χρόνια εξελίχτηκε σε
μικροκαπετάνιο της περιοχής και έδρασε
από την περιοχή του Ντερβενιού και της Νότιας Θεσσαλίας που εκείνη την εποχή ήταν υπό Οθωμανική
κατοχή .
Στην αναφερόμενη εποχή (1850-1881) οι υπόδουλοι Έλληνες της Θεσσαλίας μετά
την είσοδο του υποστράτηγου Χριστόδουλου
Χατζηπέτρου στην Θεσσαλία στις 14 Μαρτίου το 1854, όπως και η εισβολή του
αντιστράτηγου Σκαρλάτου Σούτσου την 21 Ιανουαρίου του 1878
στην Τουρκοκρατούμενη Θεσσαλία και τις επιτυχίες που είχαν άρχισαν να
δημιουργούν καπετανάτα. Ιδικά από τον χειμώνα του 1876 και έπειτα η περιοχή του Δομοκού είχε
γεμίσει με μικρά και μεγάλα καπετανάτα. Ένα από αυτά θα πρέπει να ηταν και το
καπετανάτο του Σπύρου Καλλιώρα. Όπως θα
δούμε παρακάτω η ομάδα του αποτελούνταν από
είκοσι οκτώ άτομα.
Στο χωριό Παλαμά Δομοκού, 7 Μαρτίου
1878, πραγματοποιείται μεγάλη σύναξη ντόπιων επαναστατών-καπεταναίων στο χώρο της εκκλησίας του Αγίου Αθανασίου.
Οι Έλληνες καπεταναίοι ύψωσαν την
Ελληνική σημαία, ορκίστηκαν με σύνθημα: «Ελευθερία ή θάνατος», δημιουργώντας
μια σύγχρονη «Αγία Λαύρα» κήρυξαν την
επανάσταση της Θεσσαλίας εναντίον των Τούρκων.
Συνεπαρμένοι από την ιδέα της απελευθέρωσης της Θεσσαλίας ο Σπύρος Καλλιώρας ,
ο Λιάκος από την Τσοπαλνάτα, ο Κώστας
Κουμπάρος από το Ντερβένι, τα περισσότερα από τα σταυραδέρφια και πολλοί άλλοι
Έλληνες της περιοχής αποφάσισαν να μπουν στην Θεσσαλία.
Πολύ πιθανών η ομάδα του Σπύρου
Καλλιώρα να συμμετείχε στην εορταστική
επαναστατική εκδήλωση που τελέστηκε
στον Άγιο Αθανάσιο του Παλαμά που
αναφέραμε παραπάνω.
Έτσι σύμφωνα με τον προφορικό λόγο με επικεφαλής δυο ντόπιους καπεταναίους από
την Μοσχοκαρυά τον Λύγκο και τον Φαρμάκη αποφάσισαν να μπουν στην Θεσσαλία για
να προκαλέσουν θέμα και να ξεκινήσει η επανάσταση.
Σύμφωνα πάντα με την αφήγηση του Λάμπρου
Καλλιώρα η ομάδα κάποια στιγμή έφτασε στην Μάντρα Τρικάλων. Αυτή η άποψη μάλλον
δεν πρέπει είναι ορθή. Το χωριό Μάντρα που ανέφερε ο μπάρμπα Λάμπρος δεν είναι
στα Τρίκαλα αλλά έξω από την Λάρισα. Η Λάρισα ανέκαθεν είχε πάρα πολύ τούρκικο
στρατό και θα ήταν πολύ παρακινδυνευμένο να πάνε εκεί και να προκαλέσουν
επαναστατικό επεισόδιο. Όταν έφτασαν εκεί ένα τυχαίο γεγονός σκότωσαν
έναν Τούρκο χωρικό που είχε πάει με το μουλάρι να μαζέψει ξύλα. Όπως αναφέραμε
παραπάνω μαζί τους ήταν ο έμπειρος και παλιός κλέφτης ο Κώστας Κούτρας που τους
συμβούλεψε να φύγουν από την περιοχή και να πάνε να κρυφτούν κάπου με ασφάλεια.
Οι περισσότεροι δεν τον άκουσαν. Ο Κ. Κούτρας πήρε την ομάδα του και έφυγε και
οι άλλοι έπεσαν να κοιμηθούν πάνω σε έναν λόφο.
Όταν το μουλάρι γύρισε μόνο του στο σπίτι η οικογένεια του Τούρκου
χωρικού κατάλαβε ότι κάτι δεν πάει καλά και ειδοποίησε τον στρατό. Ο Τούρκικος
στρατός είχε ήδη ειδοποιηθεί ότι στα βουνά υπάρχουν αντάρτες και το βράδυ
κατάφερε να τους περικυκλώσει χωρίς εκείνοι να τους αντιληφθούν. Σύμφωνα με την
αφήγηση του μπάρμπα Λάμπρου Καλλιώρα το πρωί που ξύπνησαν οι Έλληνες κατάλαβαν
ότι ήταν περικυκλωμένοι. Από την μάχη που ακολούθησε από τους πολιορκημένους
Έλληνες δεν γλύτωσε κανένας. Μια εβδομάδα αργότερα όταν οι συγγενείς του Κώστα
Λιάκου από την Τσοπαλνάτα-Λυγαριά Φθιώτιδος
πήγαν να πάρουν το πτώμα του συγγενή τους , βρήκαν όλα τα πτώματα
πεταμένα σε ένα ρέμα μισοφαγωμένα από τα αγρίμια. Σύμφωνα πάντα με τα λεγόμενα
του Λάμπρου Καλλιώρα από αυτή την μάχη βγήκε ένα τραγούδι που το τραγουδούσαν
κάποτε στα χωριά της Λαμίας και του Δομοκού.
"Τι τ'άθελες βρε Λύγκο;
Τι τ'άθελες Φαρμάκη;
Βρε Λύγκο βρε Φαρμάκη
με τσιγκελό μουστάκι" ...
Μια διαφορετική αναφορά για την παραπάνω μάχη μου την έδωσε ο
Κώστας Κουκούλης από το Καλαμάκι Φθιώτιδος και απόγονος του Σπύρου Καλλιώρα.
Μου είπε ότι αυτή η μάχη δεν έγινε στην Μάντρα Τρικάλων αλλά στον Κόζιακα Τρικάλων
(Κερκέτιον όρος) .
Στον Κόζιακα, το πρωινό πριν την επίθεση οι Τούρκοι αμόλησαν ένα κοπάδι γελάδια
κατά πάνω στους Έλληνες και έπειτα τους έκαναν επίθεση. Από τους
περικυκλωμένους Έλληνες γλύτωσε μόνο ο Σπύρος ο Καλλιώρας και οι Τούρκοι του
έβγαλαν τα μάτια.
Όλες οι παραπάνω αναφερόμενες ομολογίες για τον Σπύρο Καλλιώρα έχουν να κάνουν με τον
τοπικό μύθο και παράδοση, σε ότι έχει να κάνει με την επανάσταση της Θεσσαλίας.
Η αλήθεια όμως σύμφωνα με τις μέχρι
σήμερα ιστορικές πυγές είναι τελείως
διαφορετική.
Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Στις
αρχές του 1878 η Ρωσία προέλασε νικηφόρα κατά της Τουρκίας και κατέλαβε την
Αδριανούπολη. Στην Ελλάδα η κοινή γνώμη βλέποντας την ευκαιρία που της δίνετε
για να ελευθερώσει την σκλαβωμένη Θεσσαλία
ξεσηκώνετε ζητάει την είσοδο της
Ελλάδος στον πόλεμο και εισβολή στη
Θεσσαλία.
Η Ελληνική κυβέρνηση κάτω από την
πίεση της κοινής γνώμης ανήγγειλε την είσοδο του ελληνικού στρατού στη
Θεσσαλία, απόφαση που έγινε δεκτή από το στρατό με ενθουσιασμό. Έτσι
25.000 στρατιώτες ξεκινούν από τη Λαμία για να απελευθερώσουν τους Θεσσαλούς
αδελφούς τους.
Μετά ην είσοδο του στην Θεσσαλία ο ελληνικός
στρατός απελευθέρωσε χωρίς αντίσταση τα χωριά στη περιοχή του Δομοκού και
πολιόρκησε περίπου 1.200 Τούρκους στρατιώτες, που είχαν καταφύγει στο φρούριο
του Δομοκού.
Τότε η αγγλική κυβέρνηση απείλησε με κυρώσεις την Ελλάδα, αν δεν ανακαλέσει το
στρατό που εισέβαλε στη Θεσσαλία. Έτσι εκδόθηκε η αιφνίδια τηλεγραφική εντολή
της επιστροφής του στρατού στη Λαμία, κάτι που προκάλεσε απογοήτευση, θυμό και
αγανάκτηση στο στράτευμα. Όμως και στους Θεσσαλούς της περιοχής που φιλοξενούσε
το ελληνικό στράτευμα η θλίψη ήταν απερίγραπτη. Σίγουρος θάνατος τους περίμενε αν έφευγε ο ελληνικός στρατός
και αφηνόταν στην εκδικητική μανία των Τούρκων.
Ήταν 27 Ιανουαρίου του 1878. Το στράτευμα ετοιμαζόταν να αποχωρήσει. Τότε μια
ομάδα 20 Υπαξιωματικών περίπου με αρχηγό
τον Επιλοχία Δημήτριο Τερτίπη βγήκε από τις γραμμές και αρνήθηκε να αποχωρήσει.
«Θα μείνωμεν ενταύθα ίνα υπερασπισθώμεν τους αδελφούς μας, τους κατοίκους, από
την εκδίκησιν και την μάχαιραν των Τούρκων», δήλωσαν όλοι μαζί με θάρρος. Γύρω
από τους υπαξιωματικούς συσπειρώθηκαν περίπου 150 στρατιώτες. Την επόμενη μέρα
με 96 στρατιώτες συμπορεύτηκε με τον Δημήτριο Τερτίπη ο Επιλοχίας και φίλος του
Γεώργιος Λάιος. Όλους αυτούς τους ένθερμους
πατριώτες η Ελληνική πολιτεία τους χαρακτήρισε λιποτάκτες.
Ο Σπύρος Καλλιώρας με την ομάδα του λογικά θα πρέπει να μπήκαν στην Θεσσαλία
πριν τον Ιανουάριο του 1878. Στις 28
Ιανουαρίου στο χωριό Δαουκλή Δομοκού το σώμα Υπαξιωματικών του Δ. Τερτίπη και
Γεωργίου Λαΐου συναντήθηκε με τρεις ομάδες επαναστατών. Η μια ηταν του Σπύρου
Καλλιώρα που αποτελούνταν από 28 άτομα. Η δεύτερη ηταν του
Γέροντα Ν. Ζούτσου έμπυρου οπλαρχηγού του 1854 και του γιο του Αριστείδη με
είκοσι περίπου άντρες και η ομάδα του και η τρίτη ηταν του Ι. Τράϊκου
Βούλγαρη με 25 άτομα. Όλες αυτές οι ομάδες ενωθήκαν και διανυκτέρευσαν
στο χωριό Δαουκλή. Την επόμενη ημέρα όλοι μαζί περιόδευσαν στο χωριό Ζαπάντη
και από εκεί στις 29 Ιανουαρίου στο χωριό Δραμάλα.
Από εκείνη την ημέρα και έπειτα οι παραπάνω ομάδες ενωμένες συμμετείχαν
σε όλες τις επαναστατικές δράσεις μαζί με το σώμα των Υπαξιωματικών.
Τον γέροντα Ν. Ζούτσου τον συναντάμε σε όλες τις μάχες της
θεσσαλικής επανάστασης. Στις 11 Φεβρουαρίου μάλιστα τραυματίστηκε στην μάχη της
Σεκλύζης.
Τον Τράϊκο Βούλγαρη με την ομάδα του δεν τον ξανασυναντήσαμε σε καμία ιστορική
αναφορά χωρίς αυτό να σημαίνει ότι αποχώρισαν η δεν συμμετείχαν για
οποιονδήποτε λόγο στην επανάσταση.
Τον Σπύρο Καλλιώρα όπως θα δούμε παρακάτω τον συναντάμε san αποσπασματάρχη[1]
στις περισσότερες μάχες και συμπλοκές
της Θεσσαλικής επανάστασης του 1878.
Στις 24 Φεβρουαρίου του 1878 στο χωριό Θραψίμι[2]
Καρδίτσας, Τουρκικό σώμα με 200 περίπου ιππείς πολιορκούσε απόσπασμα του
σώματος Υπαξιωματικών που είχε αποσταλεί εκεί με επικεφαλή τον γενναίο[3]
Σπύρο Καλλιώρα. Ο Σπύρος Καλλιώρας με
την ομάδα του είχε κλειστεί στον πύργο του χωριού και πολεμούσε καρτερικά τους
Τούρκους μέχρι να έρθουν ενισχύσεις. Μόνος του δε σκότωσε 6 Τούρκους ιππείς
μαζί με τα άλογα τους .
Στις 21 Μαρτίου 1878 ο Σπύρος
Καλλιώρας και η ομάδα του πήραν μέρος
στην τελευταία και αποφασιστική μάχη της
θεσσαλικής επανάστασης στην μάχη της Ματαράγκας. Την ώρα που η μάχη έγερνε προς το μέρος των
Ελλήνων ένας ιδιαίτερα ικανός τούρκος Αξιωματικός λίγα μέτρα πιο μπροστά από
τον Σ. Καλλιώρα ηταν τραυματισμένος στο δεξί μάτι και ηταν πεσμένος πάνω σε ένα
κασόνι πυρομαχικών. Εκείνη την στιγμή ο
Σπύρος Καλλιώρας ηταν έτοιμος να σκοτώσει έναν Τούρκο στρατιώτη. Τότε πετάγετε
ο τραυματισμένος Τούρκος αξιωματικός αγκαλιάζει τον Σπύρο Καλλιώρα και του
φωνάζει «άφησε τον- άφησε τον». Τότε ο Σ. Καλλιώρας άφησε τον Τούρκο στρατιώτη
στράφηκε προς τον Τούρκο αξιωματικό και τον σκότωσε[4].
Στην μάχη της Ματσαράγκας έχουμε και την τελευταία αναφορά για τον Σπύρο
Καλλιώρα.
Γνωρίζουμε ότι δεν επέστρεψε από την
επανάσταση της Θεσσαλίας του 1878. Δεν έχουμε όμως τις ιστορικές πυγές που να
μας αναφέρουν που και κάτω από ποιες
συνθήκες σκοτώθηκε.
Η παράδοση λέει ότι στη μάχη που σκοτώθηκε αυτός και η ομάδα του οι Τούρκοι
είχαν χρησιμοποιήσει το παρακάτω τέχνασμα . Είχαν αμολήσει ένα κοπάδι βόδια και
προσποιούμενοι ότι το κυνηγούσαν να το πιάσουν το κοπάδι με τα βόδια έπεσαν
πάνω στους Έλληνες.
Η συγκεκριμένη τακτική χρησιμοποιήθηκε
από τους Τούρκους σε τρεις μάχες. Στις
16 Μαρτίου, στις 3 μμ στην φονικότατη Μάχη των Μαυρολιθάρων, στην πτώση της Μακρινίτσας στις 17 Μαρτίου
του 1878 και στην Μάχη της Ματαράγκας[5]
στις 21 Μαρτίου του 1878.
Εδώ βλέπουμε ότι ο Σπύρος Καλλιώρας έφαγε την μπαρούτη με την χούφτα.
Άντεξε όλες τις σκληρές μάχες της Θεσσαλικής επανάστασης αλλα χάθηκε
όταν το θέμα της Θεσσαλίας είχε πια κριθεί υπέρ της Ελλάδος. Αν δεν σκοτώθηκε
στην μάχη της Ματαράγκας τότε έχουμε τις εξής εκδοχές.
Μετά την μάχη της Ματαράγκας,
έξω από τον Δομοκό έγιναν κάποιες σοβαρές συμπλοκές με αρχηγό των
επαναστατών τον Α. Ρούκη. Στην μάχη κοντά στον Δομοκό συμμετείχε ο Λόχος των
Θηβαίων. Σε αυτή την μάχη διαλύθηκε ολοσχερώς το σώμα του γεραιού Φράγκου.
Επίσης άλλες μάχες έγιναν στο Παλιόκαστρο Ρεντίνας, Άγιο Γεώργιο , Σεσκλύζα
και Θρεψίμι Καρδίτσας.
Εδώ πρέπει να τονίσουμε ιδιαίτερα ότι ο Σπύρος Καλλιώρας δεν αναφέρετε στους
καταλόγους των πεσόντων σε καμία από τις μάχες της Θεσσαλικής Επανάστασης.
.
Πρέπει όμως να αναφέρουμε ξανά ότι σύμφωνα με τον απόγονο του και πολυγνώστη
Κωνσταντίνο Κουκούλη ο Σπύρος Καλλιώρας σκοτώθηκε στο βουνό Κόζιακας σε κάπια
μάχη που δεν αναφέρετε από κανέναν ιστορικό ερευνητή.
Συνεχίζοντας, από τον μύθο μαθαίνουμε ότι ο Σπύρος Καλλιώρας σκοτώθηκε μαζί με όλη του την ομάδα αμέσως
μετά την είσοδο του στην Θεσσαλία . Σύμφωνα όμως με τα παραπάνω ιστορικά
στοιχεία μαθαίνουμε ότι ο Σπύρος Καλλιώρας όχι μόνο δεν σκοτώθηκε με την είσοδο
του στην Θεσσαλία αλλα πήρε μέρος και διακρίθηκε σε πολλές μάχες ειδικότερα δε
στην τελευταία και αποφασιστική για την επανάσταση μάχη στην Ματαράγκα.
Επίσης μαθαίνουμε ότι ο παλιός και
έμπυρος κλέφτης που ηταν μαζί του μετά την είσοδο τους στην Θεσσαλία δεν ηταν ο
κλέφτης Κώστας Κούτρας αλλα ο έμπυρος
οπλαρχηγός του 1854 ο Γέροντα Ν.
Ζούτσος με το γιο του Αριστείδη. Σύμφωνα με τα μέχρι τώρα ιστορικά στοιχεία ο
μόνος αγωνιστής που έφερε το όνομα Λύγκος και τον συναντάμε στην επανάσταση της
Θεσσαλίας είναι ο στρατιώτης Ν. Λύγκος που σκοτώθηκε στην μάχη της Μακρυνίτσας
στις 17 Μαρτίου του 1878. Άλλη αναφορά με το όνομα Λύγκος δεν υπάρχει.
Όσο για τον Καπετάνιο Ι. Φαρμάκη[6] που αναφέρετε στον μύθο σύμφωνα με τις μέχρι
τώρα ιστορικές πληροφορίες κατάγονταν από την Αράχοβα και ηταν φοιτητής της ιατρικής.
Όταν εκδηλώθηκε η θεσσαλική επανάσταση ο νεαρός φοιτητής με πύρινους λόγους
ξεσήκωσε τους συμφοιτητές του και γύρω στα εκατό άτομα ξεκίνησαν για να
συμμετάσχουν στην επανάσταση της Θεσσαλίας.
Ίσως η παράδοση για τον Λύγκο να εννοεί τον βοηθό του και φοιτητή Νικόλαο Τσάμη[7].
Ο Ιωάννης Φαρμάκης και η ομάδα του έδρασε στην περιοχή του Αλμυρού. Την
τελευταία αναφορά που έχουμε για αυτόν και την ομάδα του την συναντάμε στην
μάχη της Μακρυνίτσας. Στην αποφασιστική
μάχη της Ματαράγκας δεν τον αναφέρει
κανένας ερευνητής.
Ας πάμε στο τραγούδι.
“Πολλά ντουφέκια πέφτουν βρε Λύγκο,
βρε Λύγκο, βρε Λύγκο,
βρε Φαρμάκη, και φοβερά βροντάνε.
Μήτε σε γάμο πέφτουν βρε Λύγκο,
βρε Λύγκο μήτε σε πανηγύρι,
βρε Λύγκο, βρε Λυγκούδι,
ούτε σε γάμο πέφτουν, βρε Λύγκο, βρε Φαρμάκη
μα πέφτουν μές΄τον τόπο μας στα κλέφτικα λημέρια,
βρε Λύγκο βρε Φαρμάκη και τσιγκελό μουστάκι.
Χαλάσανε την κλεφτουριά τον Λύγκο, τον Φαρμάκη και τον καπετάνιο.
Βαρέσανε τον σταυραετό βρε Λύγκο ,βρε Λύγκο.
Τον Λύγκο τον Φαρμάκη, με τσιγκελό μουστάκι.
Άλλη παραλλαγή.
“Πολλά ντουφέκια πέφτουν βρε Λίγκο , βρε Λίγκο,
βρε Λίγκο βρε Φαρμάκη, με τσιγκελό μουστάκι.
Μήτε σε γάμο πέφτουν βρε Λίγκο, βρε Λίγκο
μήτε σε πανηγύρι, βρε Λίγκο, βρε Λιγκούδι,
ούτε σε γάμο πέφτουν, βρε Λίγκο, βρε Φαρμάκη
πέφτουν μέσα σε Ζημιάριζα (?)
Σκοτώσανε την κλεφτουριά βρε Λίγκο, βρέ Φαρμάκη,
τον Λίγκο τον Φαρμάκη, με τσιγκελό μουστάκι.
Από τις δυο
παραλλαγές που διαβάσαμε στο παραπάνω τραγούδι καταλαβαίνουμε πως το τραγούδι
αναφέρετε σε κάποιους αγωνιστές Λύγκο και Φαρμάκη οι οποιοι σκοτώθηκαν σε
κάποια μάχη. Μπορεί όμως ο Λύγκος και ο Φαρμάκης να είναι το ίδιο πρόσωπο.
Μπορεί να είναι ο Ιωάννης Φαρμάκης που αναφέραμε παραπάνω και ο βοηθός του
Νικόλαος Τσάμης. Το ερώτημα είναι γιατί ο
Μιλτιάδη Δ.
Σειζάνης μετά ην ήτα
της Μακρινίτσας δεν αναφέρει πουθενά έναν
πραγματικά μεγάλο αγωνιστή σαν τον
Ι. Φαρμάκη ; Όπως επίσης ο ίδιος
αγωνιστής- συγγραφέας αναφέρει αναλυτικά τα κατορθώματα του Σπύρου Καλλιώρα και
πάντα τον αποκαλούσε ήρωα λόγο της πολεμικής του δράσης. Όμως και αυτόν μετά
την μάχη της Ματαράγκας δεν τον αναφέρει πουθενά ενώ αναφέρει αναλυτικά τις
μάχες που ακολούθησαν μέχρι την παρέμβαση των Άγγλων στις 19 Απριλίου του
1878.
Ίσως το τραγούδι να μην αναφέρετε στον σπουδαστή της ιατρικής Ιωάννη Φαρμάκη
αλλά σε άλλο πρόσωπο με το όνομα Φαρμάκης .
Ψάχνοντας προσεκτικά τα
πρόσωπα που πήραν μέρος στην επανάσταση της Θεσσαλίας συναντάμε και κάποιον
Ιωάννη Φαρμάκη ληστή από την περιοχή του Αλμυρού.
Επομένως το τραγούδι ίσως να αναφέρονταν στον ληστή Ιωάννη Φαρμάκη. Το ερώτημα
πάλι είναι που εμπλέκετε ο Σπύρος Καλλιώρας και η ομάδα του διότι σύμφωνα με
τον παραπάνω μύθο γνωρίζουμε ότι
τραγούδι «Τι τάθελες βρε Λύγκο ;
Τι τάθελες Φαρμάκη;» Βγήκε από την μάχη
που χάθηκε ο Σπύρος Καλλιώρας και η ομάδα του.
Οι υποθέσεις που μπορούμε να κάνουμε όλοι μας είναι δεκάδες αν όχι εκατοντάδες.
Η αλήθεια όμως είναι ότι στην ζωή του Σπύρου Καλλιώρα και της ομάδος του
μπλέκεται με τον μύθο και την παράδοση
όχι μόνο του δικού αλλα πολλών προσώπων που πήραν μέρος και διακρίθηκαν στις ιδιαίτερα σκληρές μάχες που ακλούθησαν .
Επίσης η έλλειψη ιστορικών στοιχείων από
κάποιο σημείο και έπειτα δεν μας βοηθήσει
ιδιαίτερα στην ανάγνωση της αλήθειας και των πραγματικών στοιχείων .
Όταν ο Σπύρος Καλλιώρας έφυγε για την Θεσσαλία άφησε πίσω
του τρεις κόρες την Ευδοξία, την Κωστάντω και την Δήμητρα. Η Κωστάντω
παντρεύτηκε στο Ντερβένι με τον Βασίλη Λαμπρόπουλο. Η Δήμητρα παντρεύτηκε δύο
φορές. Στον πρώτο γάμο της παντρεύτηκε με κάποιον Σταυρογιάννη από το Ντερβένι-Καλαμάκι
(πρόγονος του πρώην Βουλευτή και πρώην Δημάρχου Νίκου Σταυρογιάννη) Η Κωστάντω
με τον Σταυρογιάννη απέκτησαν ένα γιο τον Χρίστο ο οποίος με την σειρά του
παντρεύτηκε την Δήμητρα Μπλέτζα. Στον δεύτερο γάμο της παντρεύτηκε με τον Κώστα
Κουκούλη , και κάνανε δύο παιδιά την Ελένη και τον Σπύρο. Οι απόγονοι τους σήμερα ζουν στο Καλαμάκι
Φθιώτιδος ,στην Λυγαριά Φθιώτιδος ,στην Λαμία και στην Αθήνα.
Η Ευδοξία παντρεύτηκε με τον Κωνσταντίνο Στυλιανού Παπαζώνη και έκαναν ένα
παιδί τον Στυλιανό.
Από τους απογόνους του Χρίστου Γ. Καλλιώρα (πρόγονος του
ηθοποιού Θάνου Λειβαδίτη) που πήγε και αυτός στο Καλαμάκι, πολλοί λίγοι ζουν
σήμερα εκεί, οι περισσότεροι έχουν σκορπιστοί στην Λαμία ,στην Στυλίδα ,στην Στίρφακα, στον
Σταθμό Λιανοκλαδιού, στον Παλαμά Φθιώτιδος, στην Αθήνα, και στην Αμερική.
Ο Βασίλης Καλλιώρας ήταν ο μόνος που έμεινε στο Τσαμάλι-
Διόνυσο πιθανών για να φυλάει τους γονείς τους. Απ' ότι ξέρουμε ο Βασίλης
Καλλιώρας ήταν άνθρωπος ιδιόρρυθμος (γιαυτό και οι πράξεις του έμειναν ζωντανές
στη μνήμη των απογόνων του). Κάποια στιγμή εγκατέλειψε την οικογένεια του και
το κοπάδι και κατέβηκε στην Λιβαδειά σε αναζήτηση καλύτερης τύχης , εκεί
ασχολήθηκε με διάφορα επαγγέλματα για να μπορέσει να ζήσει ,ένα από αυτά ήταν
και το επάγγελμα του σιδερά αυτή ήταν η αιτία τους Καλλιωραίους της Λιβαδειάς
να τους πούνε γυφτοκαλλιωραίους. Γρήγορα όμως απογοητεύτηκε από την ζωή της
πόλης την εγκατέλειψε και ξαναγύρισε στην οικογένεια του και στο κοπάδι.
Εκεί κάπου στην Κωπαΐδα, ερωτεύτηκε μία όμορφη βοσκοπούλα
από το σόι των Ζερβαίων. Κάποια μέρα όταν η νεαρή βοσκοπούλα πήγε στην πηγή με
την βαρέλα να πάρει νερό Βασίλης πήγε κοντά της και της μίλησε. Η Κόρη στην
συνέχεια έκοψε μόνη της, μία κοτσίδα από τα μαλλιά της και ξαναγύρισε στο
κονάκι. Όταν την ρώτησαν η δικοί της
ποιος της έκοψε την κοτσίδα αυτή απάντησε ότι την έκοψε ο Βασίλης
Καλλιώρας. Όταν η οικογένεια της την ρώτησε αν θέλει να τον παντρευτεί αυτή απάντησε
καταφατικά. Έτσι ο Βασίλης παντρεύτηκε την Μαρία Ζέρβα και έκανε πέντε παιδιά
τον Γιώργο, τον Νίκο, μία κόρη που δεν καταφέραμε να μάθουμε το όνομά της,
μάθαμε μόνο ότι παντρεύτηκε στη Λιβαδειά με κάποιον Χαρίση, τον Σπύρο (ο οποίος
θα πρέπει να γεννήθηκε μετά τον θάνατο του θείου του Σπύρου στην Θεσσαλία και
να πήρε το όνομά του) και τον Κώστα (Κονή).
Όταν ο Βασίλης Γ. Καλλιώρας και η γυναίκα του μεγάλωσαν και ήταν πλέων
ανήμποροι να φροντίσουν την οικογένεια τους αποφάσισαν να παντρέψουν το ένα από
τα αγόρια της οικογένειας για να μπει μία γυναίκα στην οικογένεια και να
φροντίζει τους υπόλοιπους.
Αν και ήταν σε μικρή ηλικία ο Γιώργος παντρεύτηκε την Γιαννούλα Κονδύλη. Ο
Γιώργος και η Γιαννούλα όμως δεν κάθισαν πολύ στην Λιβαδειά πήραν την
οικογένεια τους και το μερίδιό του και έφυγαν για την Λαμία και εγκατασταθήκαν
στο Αυλάκι Φθιώτιδος που πιθανόν ηταν η καταγωγή της Γιαννούλας.
Από τους απογόνους του Γιώργου Καλλιώρα (πρόγονοι του Βουλευτή Ηλία Καλλιώρα) οι περισσότεροι ζουν σήμερα στο Αυλάκι στην
Λαμία ,στον Δομοκό, στη Στυλίδα, στη Μεγάλη Βρύση ,στη Ροδίτσα, στον Άγιο
Κωνσταντίνο, στον Βόλο, στα Τρίκαλα, Χαλκίδα, και στην Αθήνα.
Αργότερα τον Γιώργο τον ακολούθησε και ο αδερφός του Κώστας (Κονής) που ήταν
παντρεμένος με την Παρασκευή Χατζή. Οι απόγονοί του ζουν σήμερα στο Φρατζόμηλο,
στη Φραντζή, στις Κομποτάδες, στην Αγία Παρασκευή, στην Μεγάλη Βρύση, στο
Αυλάκι, στη Στυλίδα, στη Λαμία, στη Λιβαδειά ,στην Αλίαρτο, στο Παύλο, στον
Ελαιώνα και στην Αθήνα.
Στο Τσαμάλι έμεινε ο Νικολάκης και ο Σπύρος για λίγο ακόμη.
Ο Νικολάκης Καλλιώρας ήταν παντρεμένος με την Δήμητρα
Ντόγανου ,από τους απογόνους του σήμερα οι πιο πολλοί ζουν στον Διόνυσο ,στον
Έξαρχο ,στην Δαύλεια ,στην Αγία Παρασκευή ,στον Ορχομενό, στη Λιβαδειά ,στην
Τραγάνα, στην Πλάκα Φθιώτιδος, στη Δαμάστα Φθιώτιδος, στην Καρδίτσα , στην
Θεσσαλονίκη και στη Αθήνα.
Πολύ αργότερα τους άλλους Καλλιωραίους ακολούθησε στη Λαμία και ο Σπύρος. Από
τους απογόνους του οι ποιο πολλοί σήμερα ζουν στην Λαμία, στην Αθήνα, λίγοι στο
Αυλάκι , στην Αγία Παρασκευή, στη Στυλίδα και στις Τσουκαλάτες Βοιωτίας.
Η αδερφή τους όπως είπαμε ήταν παντρεμένη με κάποιον Χαρίση
από την Λιβαδειά κάνανε μία κόρη την Βαγγελιώ που παντρεύτηκε με τον Κώστα
Αραπαντζίκο και κάνανε έξι παιδιά .
Από τους υπόλοιπους Καλλιωραίους ο Μήτρος όπως είπαμε πήγε στην Αταλάντη και
έκανε πέντε παιδιά τον Γιώργο που πήρε γυναίκα από το σόι των Τζηναίων ,τον
Κώστα που παντρεύτηκε με την Αθηνά Σεϊντή , την Ελένη που παντρεύτηκε με τον
Μιλτιάδη Καρακικέ ,την Βαγγελίτσα που παντρεύτηκε με τον Κώστα Γουλοδίμο και
τον Νίκο που πήρε γυναίκα από το σόι τον Δοσαίων.
Ο Γιώργος έκανε τέσσερα παιδιά, την Κυριακούλα ,την Παναγιού
,τον Δημήτρη και τον Θεοχάρη. Η Κυριακούλα παντρεύτηκε τον Κ. Σάλτα και
εγκαταστάθηκε στο Καραξύνι της Λιβαδειάς, τα εγγόνια της σήμερα ζουν στην
Αθήνα, η Παναγιού παντρεύτηκε με τον Γιώργο Πουρνάρα και εγκαταστάθηκε στο
Αυλάκι Φθιώτιδος όπου έκανε μια κόρη την Κωσταντούλα. Η Κωσταντούλα παντρεύτηκε με τον Ιωσήφ Σταυρουλάκη
από την Φυλακή Ρεθύμνου εγκαταστάθηκαν μόνιμα στο Αυλάκι Φθιώτιδος και έκαναν
δυο παιδιά. Τον Μανώλη και την Μαρία.
Ο Μήτρος Καλλιώρας παντρεύτηκε με την Αλέξω Γκουτζούνη και εγκαταστάθηκε στην
Λυγαριά Φθιώτιδος και έκαναν τρία παιδιά. Τον Γιώργο που εφονεύθει στην Λυγαριά
Λαμίας κατά τον εμφύλιο πόλεμο, την Κωστάντω και τον Παναγιώτη.
Ο Θεοχάρης έμεινε μαζί με την αδερφή του Παναγιούλα στο Αυλάκι όπου και απεβίωσε.
Οι απόγονοι του Κώστα Δ. Καλλιώρα ζουν σήμερα στη Θήβα, στα Βάγια και στα χωριά
Πλατανάκια ,Ύπατο, Δροσιά και Βαθύ.
Από τους απογόνους της Ελένης Δ. Καλλιώρα-Καρακικέ οι περισσότεροι ζουν σήμερα
στις Θερμοπύλες στο Γοργοπόταμο ,στη Οβριακή, στο Μαυρονέρι ,στη Δαμάστα, στη
Σκάρφεια, στο Παύλο, στην Λαμία στη Θήβα, στον Αλμυρό Μαγνησίας, στην Κατερίνη,
στη Θεσσαλονίκη, στη Αθήνα και στη Γερμανία.
Οι απόγονοι της Βαγγελίτσας Δ. Καλλιώρα-Γουλοδήμου ζουν
σήμερα στις Βαρδάτες το Νέο Κρίκελο στις Θερμοπύλες ,στη Μαγνησία, στον Άγιο
Γεώργιο Δομοκού, στο Κόμμα στη Μεγάλη Κάψη, στη Μεγαλούπολη, στην Λαμία και την
Αθήνα.
Από τους απογόνους του Νίκου Δ. Καλλιώρα οι περισσότεροι ζούσαν
στη Αταλάντη εκτός από τον και τον Αριστείδη Ν. Καλλιώρα που πήγε στην
Τσοπαλνάτα (Λυγαριά). Οι υπόλοιποι έμεναν στην Αταλάντη ,στο Κάστρο ,στο Διόνυσο, στον
Έξαρχο, και στις Λιβανάτες και στα Χανιά.
Από τους απογόνους του Χρίστου Γ. Καλλιώρα που πήγε και
αυτός στο Καλαμάκι, πολλοί λίγοι ζουν σήμερα εκεί, οι περισσότεροι έχουν
σκορπιστοί στην Λαμία ,στην Στυλίδα ,στην Στίρφακα, στον Σταθμό Λιανοκλαδιού,
στον Παλαμά Φθιώτιδος, στην Αθήνα, και στην Αμερική.
Οι Καλλιωραίοι εγκατέλειψαν τον ποιμενικό βίο στην δεκαετία του 50 με 60
,σήμερα οι μόνοι συγγενείς μας που ασχολούνται με την κτηνοτροφία είναι οι
Καλλιώραίοι που κατοικούν στην Αταλάντη και στο Διόνυσο Βοιωτίας
Οι μεταναστεύσεις των
Καλλιωραίων του Διόνυσου γινόταν
το Κούτσουρο και Σταυρό της Θεσσαλίας σύμφωνα με τον Γιάννη Μποτό και στα
Άγραφα σύμφωνα με την Αγγελική Χατζημιχάλη.
Οι Καλλιωραιοι της Λυγαριάς και της Αταλάντης Φθιώτιδος μετανάστευαν στο Αλουπάκι της Οίτης
και στο Ματάκι του Καλλιδρόμου .
Οι Καλλιωραίοι από το Αυλάκι μετανάστευαν στο Αλουπάκι της
Οίτης .
Όπως αναφέραμε στο γενεαλογικό δέντρο των Καλλιωραίων συγκαταλέγονται
οι: Ο Ηλίας Καλλιώρας πρώην Βουλευτής Φθιώτιδος. Ο Νίκος Σταυρογιάννης ,
Βουλευτής Φθιώτιδος και πρώην δήμαρχος της Λαμίας και ο ηθοποιός Θάνος
Λειβαδίτης.
Θα ήθελα να ευχαριστήσω όλους τους παρακάτω που συνεργάστηκαν μαζί
μου στην δημιουργία του γενεαλογικού
δέντρου της οικογενείας μας .
Τις πληροφορίες για το γενεαλογικό μας δένδρο τις πήρα από τους
παρακάτω. Για τους Καλλιωραίους τις Θήβας από την Κυρία Ματούλα Κούκου από τα
Πλατανάκια Βοιωτίας.
Για τους απογόνους της Ελένης Δ. Καλλιώρα σύζυγο του Μιλτιάδη Καρακικέ ,τις πήρα από τα αδέρφια Γιάννη και
Μέλτο Καρακικέ από τις Θερμοπύλες Φθιώτιδος .
Για τους απογόνους της Βαγγελίτσας Δ. Καλλιώρα σύζυγο του
Κωνσταντίνου Γουλοδήμου τις πήρα από τον Παναγιώτη Γουλοδήμο από Τις Βαρδάτες
Φθιώτιδος .
Τις πληροφορίες για τους Καλλιωραίους τις Αταλάντης τις πήρα από
τους Νίκο Α. Καλλιώρα ,και τους υπόλοιπους Καλλιωραίους τις Αταλάντης Φθιώτιδος
.
Τις πληροφορίες για τους Καλλιωραίους του Καλαμακίου τις πήρα από
τον Λάμπρο Χ. Καλλιώρα από την Λαμία, τον Λάμπρο Κ. Καλλιώρα από την Αθήνα, τον Χρήστο Σ. Γκαρλαούνη από την μακρινή
Αυστραλία, τον Κωνσταντίνο Κουκούλη και τον Ιωάννη Δ. Κουκούλη από την Λυγαριά .
Τις πληροφορίες για τους Καλλιωραίους του Διόνυσου τις πήρα από
τους Γ.Ι. Καλλιώρα από την Αθήνα , τον παντογνώστη Γεώργιο. Κ. Καλλιώρα και τον
Ι.Π. Καλλιώρα από τον Διόνυσο Βοιωτίας.
Για το σόι του Κονή (Κώστα Καλλιώρα) τις πληροφορίες τις πήρα από τον Θεόδωρο
Χ.Τζήμα από τον Φρατζόμυλο.
Για τους Καλλιωραίους από το Αυλάκι τις πληροφορίες τις πήρα από
τις κυρίες Γιανούλα Καλλιώρα- Κοκοφίκη, Παναγιώτα Δ. Καλλιώρα- Στέφου, Ελένη Η.
Καλλιώρα- Τσαμαδιά, Ελένη Β. Καλλιώρα –Σκάρλα και τους Γεώργιο Η. Καλλιώρα,
Ηλία Κ. Καλλιώρα ,Γεώργιο Ν. Καλλιώρα και Σπύρο Β. Καλλιώρα.
Επίσης θα ήθελα να ευχαριστήσω ιδιαίτερα τον Γεώργιο Ι. Καλλιώρα από την Αθήνα
για την αμέριστη βοήθεια του.. Με τον Γιώργο μαζί γυρίζαμε και καταγράφαμε τους
Καλλιωραίους σε όσα χωριά της Φθιώτιδος και της Βοιωτίας που ξέραμε η μαθαίναμε ότι υπήρχαν
Καλλιωραίοι. Εδώ πρέπει να τονίσω ιδιαίτερα ότι χωρίς την βοήθεια του Γιώργου
το γενεαλογικό δέντρο να μην είχε τελειώσει ποτέ
Οι συγγενείς μας στα διάφορα χωριά
της Φθιώτιδος και της Βοιωτίας.
Our relatives
living in villages located in the nomos Fthiotidos and Viotias.
Οι παρακάτω κατάλογοι είναι πρώτα στα ελληνικά και έπειτα στα αγγλικά. The following catalogues are written first in Greek and then in English.
Στο παρακάτω αρχείο έχουν κατανεμηθεί οι συγγενείς μας
ανάλογα με τον τόπο διαμονής τους. Σε ορισμένα χωριά θα αναφερθεί και ο βαθμός
συγγενείας σε αυτούς που προέρχονται από μακρινές συγγένειες (τρίτα ξαδέρφια
και πάνω).
Our
relatives are alphabetically classified in the following file according to
their place of residence.
Νομός Φθιώτιδος
Άγιος Γεώργιος Δομοκού
Στέλλα Γ. Γουλοδήμου
σύζυγος του Ελευθερίου Ζιώγα και οι απόγονοί της.
Αγια Παρασκευή
Κωνσταντίνος Κουκούλης
Σπύρος Κουκούλης
Βασιλική Δ. Παντζιά σύζυγος του
Επαμεινώνδα Καραγιάννη και οι απογονοί της.
Άγιος Κωνσταντίνος
Ολυμπία Η. Ποντική
Αταλάντη
Στέργιος
Φαρφάλας
Βασίλω Η. Φαρφάλα σύζυγος του Στάθη Καραγκούνη
Ελένη Η. Φαρφάλα σύζυγος του Γιάννη Ράκκα
Νίκος Δ. Καλλιώρας
Γιάννης Δ. Καλλιώρας
Δημήτρης Γ. Πολύζος
Στέλλα Ι. Πολύζου σύζυγος του Γεωργίου Γριάγγελου
Λάμπρος Σ. Φαρφάλας
Γιώτα Δ. Πολύζου
Γιάννης Γ. Αγριάγγελος
Παναγιώτης Γ. Αγριάγγελος
Τριάδα Χ. Ζυγογιάννης
Χαρίκλεια Χ. Ζυγογιάννη
Γιάννης Δ. Πολύζος
Και οι απόγονοί των παραπάνω.
Αυλάκι
Κώστας Χ. Καλλιώρας
Βασίλειος Χ. Καλλιώρας
Γιώργος Η. Καλλιώρας
Χρίστος Δ. Παντζιάς
Σταυρουλάκης Εμμανουήλ
Σταυρουλάκη Μαρία
Νίκος Χ. Καπούλας
Νίκη Ν. Καλλιώρα
Χρίστος Β. Καλλιώρας
Και οι απόγονοι των παραπάνω.
Η Κωσταντούλα Σταυρουλάκη –Πουρνάρα είναι τρίτα ξαδέρφια
με την Παναγιώτα Καλλιώρα Καπούλα τον Ηλία Κ. Καλλιώρα ,τον Κώστα Χ.
Καλλιώρα , Βασίλειο Χ. Καλλιώρα , τον Γιώργο Η. Καλλιώρα , τα παιδιά τους
τέταρτα κ.λ.π.
Ο Χρίστος Δ. Παντζιάς είναι τρίτος ξάδερφος με την Κωσταντούλα Καλλιώρα
–Σταυρουλάκη και δεύτερος ξάδερφος με τους Ηλία Κ. Καλλιώρα , τον Κώστα
Κ. Καλλιώρα ,Βασίλειο Χ. Καλλιώρα ,τον Γιώργο Η. Καλλιώρα και την Παναγιώτα
Καλλιώρα Καπούλα.
Βαρδάτες
Κώστας Γ. Γουλοδήμος
Παναγιώτης Κ. Γουλοδήμος
Και οι απόγονοι τους.
Γοργοπόταμος
Μιλτιάδης Β. Καρακικές και
οι απόγονοι του.
Δαμάστα
Παρασκευή Μ. Καρακικέ
σύζυγος του Κωσταντίνου Σπαθούλα
Δημήτριος Κ. Σπαθούλας
Νίκος Κ. Σπαθούλας
Βαγγέλης Κ.
Σπαθούλας
Γιώργος Κ. Σπαθούλας
και οι απόγονοι τους.
Δομοκός
Δήμητρα Κ. Καλλιώρα σύζυγος του Κώστα Κοτσαμάνη
Γιώργος Κ. Κοτσαμάνης
Και οι απόγονοι τους.
Εκκάρα
Ηλίας Μπακοστέγιος
Χρίστος Η. Μπακοστέργιος
Γιάννης Η. Μπακοστέργιος
Μαρία Η. Μπακοστέργιου
Γιώργος Β. Καλλιώρας
Μήτσος Β Καλλιώρας
Βασίλης Μ. Καλλιώρας
Και οι απόγονοί τους.
Θερμοπύλες
Παναγιώτης Μ. Καρακικές
Δημήτριος Μ. Καρακικές
Μιλτιάδης Μ. Καρακικές
Ιωάννης Δ. Καρακικές
Ευάγγελος Δ. Καρακικές
Βασίλειος Δ. Καρακικές
Μιλτιάδης Π. Καρακικές
Κώστας Π. Καρακικές
Γεωργία Μ. Καρακικέ σύζυγος του Ηλία Βασάκου
Δημήτριος Δ. Καρακικές
Κώστας Δ. Καρακικές
Δημήτρης Ι. Καρακικές
Γιώργος Κ. Καρακικές
Δημήτριος Ε. Καρακικές
Δημήτριος Β. Καρακικές
Κώστας Β. Καρακικές
Γιώργος Β. Καρακικές
Παναγιώτης Μ. Καρακικές
Μιλτιάδης Μ. Καρακικές
Παναγιώτης Κ. Καρακικές
Γιώργος Κ. Γουλοδήμος
Βασιλική Γ. Γουλοδήμου σύζυγος του ? Μουστάκα
Ελένη Γ. Γουλοδήμου σύζυγος του Πέτρου Κυρατζή
Και οι απόγονοί τους.
Η
Βασιλική Γ. Γουλοδήμου είναι δεύτερα ξαδέρφια με τον Κώστα Π. Καρακικέ ,τον
Μιλτιάδη Π. Καρακικέ ,τον Βασίλειο Π. Καρακικέ ,τον Ευάγγελο Δ. Καρακικέ , τον
Ιωάννη Δ. Καρακικέ και τον Μιλτιάδη Δ. Καρακικέ.
Η Ελένη Γουλοδήμου Κυραντζή είναι δεύτερα ξαδέρφια με τον Κώστα Π. Καρακικέ τον
Μιλτιάδη Π. Καρακικέ , τον Βασίλειο Π. Καρακικέ , τον Ευάγγελο Δ.
Καρακικέ , τον Ιωάννη Δ. Καρακικέ ,τον Μιλτιάδη Δ. Καρακικέ.
Καλαμάκι
Νίκος Χ. Καλλιώρας
Φώτω Χ. Καλλιώρα σύζυγος του Π. Κουκούλη
Βασιλική Σ. Παπακωσταντίνου
Χρίστος Ν. Καλλιώρας
Ντίνα Ν. Καλλιώρα
Δημήτριος Ν. Καλλιώρας
Βασίλειος Ν. Καλλιώρας
Στέλιος Ν. Καλλιώρας
Και οι απόγονοί τους.
Καλύβια
Μαρία Β. Καλλιώρα σύζυγος
Χρίστου Ρεντίφη
Κόμμα
Βαγγελή Γ.
Γουλοδήμου σύζυγος Γιώργου Παυλή
Κομποτάδες
Παρασκευή Χ. Τζήμα σύζυγος
του Χρίστου Στριφτάρα
Βασίλειος Χ. Στριφτάρας
Λειβανάτες
Ευροσίνη Δ. Καλλιώρα
σύζυγος του Λουκά Σηψή
Λυγαριά Μαρία Α. Καλλιώρα σύζυγος του Αθανασίου Καφίδα.
Ελένη Α. Καφίδα
Αλέξανδρος Π. Καλλιώρας
Μαγνησία
Ελευθερία Α. Καλλιώρα
σύζυγος Κ. Τσαλάγκα
Γιώργος Κ. Γουλοδήμος
Ο Νίκος ,και η Ελευθερία Καλλιώρα έχουν
ανιψιό από δεύτερον ξάδερφο τον Γιώργο Κ. Γουλοδήμο.
Μαυρονέρη
Γιαννούλα Μ. Καρακικέ σύζυγος Στέργιου Λιάλιου
Δημήτριος Σ. Λιάλιος
Ελένη Σ. Λιάλιου
Θεοδώρα Σ. Λιάλιου
Γιώργος Σ. Λιάλιος
Και οι απόγονοί τους .
Μεγάλη Βρύση
Ελένη Η.
Καλλιώρα σύζυγος Β. Τσαμαδιά
Κώστας Ν. Καλλιώρας
Κώστας Β. Τσαμαδιάς
Και οι απόγονοί τους.
Μεγάλη Κάψη
Δημοσθένης Κ. Γουλοδήμος
Νέο Κρίκελο
Καλομοίρα Χ. Τζήμα σύζυγος
Λεωνίδα Κατσούλη
Κώστας Λ. Κατσούλης
Παν Δ. Γουλοδήμος
Και οι απόγονοί τους.
Ο Παναγιώτης Δ. Γουλοδήμος και η Καλομοίρα
Τζήμα – Κατσούλη είναι τρίτα ξαδέρφια
|Οβριακή
Χαρίκλεια Μ. Καρακικέ
σύζυγος Ιωάννη Γ. Γκαρίλα
Ιωάννης Ι. Γκαρίλας
Παναγιώτα Ι. Γκαρίλα
Δημήτριος Ι. Γκαρίλας
Ηλίας Ι. Γκαρίλας
Νίκος Ι. Γκαρίλας
Και οι απόγονοί τους
Πλάκα
Φωτω Τσιτσιλώνη σύζυγος του
Κώστα Τσιγαρίδα και οι απόγονοί τους
Παλαμάς
Σπύρος Ι. Μπέης και οι
απόγονοι του.
Χαράλαμπος Κουτσικαρέλης και οι απόγονοι τους.
Ροδίτσα
Δημήτριος Ι. Τσαμαδιάς
Σταθμός Λιανοκλαδιού
Κώστας Σ. Κουρέλας
Στυλίδα
Αθανάσιος Β. Καραγιάννης
Αθανάσιος Κουκούλης
Μαρία Ν. Καλλιώρα σύζυγος του Γρηγόρη Τσαντή
Ελισάβετ Γεωργιάδη σύζυγος του Αθανασίου Στεργίου
Κώστας Χ. Καπούλας
Εφη Β. Καλλιώρα σύζυγος του Θρασίβουλου Τσακινντζή
Και οι απόγονοί τους.
Στύρφακα
Αλεξάνδρα Δ.
Καλλιώρα σύζυγος του Κώστα Αργυρίου
Ελένη Λαμπροπούλου με τον σύζυγο της και τα παιδιά τους Δημήτριος, Χρήστο,
Βαγγέλη, Νίκη Καπνιά και οι απόγονοι τους.
Φρατζόμηλος
Γεώργιος Χ.
Τζήμας
Νομός Βιωτείας
Αλίαρτος
Στυλιανή Γ. Ζυγογιάννη
σύζυγος του Γιάννη Μπέσσα
Αθανασία Ν. Ζυγογιάννη σύζυγος του Παναγιώτη Γκάρσιου
Κώστας Ι. Μπέσσας
Γιώργος Ι Μπέσσας
Και οι απόγονοί τους.
Βάγια
Αθηνά Κ. Καλλιώρα σύζυγος
του Κ. Δημάκη
Μαρία Κ. Καλλιώρα σύζυγος του Δημήτρη Χατζή
Γαρουφαλιά Δ. Καλλιώρα σύζυγος του Λουκά Τσόρα
Γεωργία Δ. Καλλιώρα σύζυγος του Νίκου ?
Λίνα Δ. Καλλιώρα σύζυγος του Κώστα Μαστροθανάση
Δημήτριος Κ. Καλλιώρας
Μαρία Ι. Δριμάκη
Φρόσω Δ. Χατζή.
Και οι απόγονοί τους.
Βαθύ
Αντιγόνη Κ. Καλλιώρα
σύζυγος του Παναγιώτη Τσομόκου
Μαρία Π. Τσομόκου σύζυγος του Ιωάννη Τσομάνη
Και οι απόγονοί τους.
Δαύλεια
Ουρανία Κ. Καλλιώρα
Διόνυσος
Μαρία Δ. Καλλιώρα σύζυγος
του Πέτρου Φάσα
Βασιλική Θ. Βελέντζα σύζυγος του Δημήτρη Ράγκου
Παναγιού Κ. Καλλιώρα σύζυγος του Σπύρου Δράκου
Σεραφείμ Κ. Καλλιώρας
Νίκος Κ. Καλλιώρας
Κώστας Γ. Καλλιώρας
Νίκος Γ. Καλλιώρας
Δήμητρα Π. Καλλιώρα σύζυγος του Στάθη Τσακμάκη
Νίκος Π. Καλλιώρας
Νίκος Π. Φάσσας
Ανθούλα Ι. Βελέντζα σύζυγος του Λουκά Τσαπρούνη
Όλγα Σ. Δράκου σύζυγος του Γιώργου Σφυρή
Βασιλική Σ. Δράκου σύζυγος του Νίκου Κολοβού
Χρίστος Σ. Δράκος
Σταυρούλα Σ. Δράκου σύζυγος του Στάθη Σφυρή
Ειρήνη Ν. Καλλιώρα σύζυγος του Χρίστου Μάμαλη
Κώστας Ν. Καλλιώρας
Γεώργιος Ν. Καλλιώρας
Γεώργιος Κ. Καλλιώρας
Παναγιώτης Σ. Τσακμάκης
Πέτρος Α. Καλλιώρας
Δήμητρα Χ. Μάμαλη σύζυγος του Αλκη Καραβαγκέλη
Τριανταφυλλιά Κολοβού
Παναγιού Ν. Κολοβού
Γεώργιος Ν. Κολοβός
Δήμητρα Π. Καλλιώρα
Και οι απόγονοί τους.
Η
Μαρία Δ. Καλλιώρα σύζυγος του Πέτρου Φάσσα είναι τρίτα ξαδέρφια με την Παναγιού
Καλλιώρα Δράκου, τον Σεραφείμ Κ. Καλλιώρα ,τον Νίκο Κ. Καλλιώρα , τον Κώστα Γ.
Καλλιώρα ,Τον Νίκο Γ. Καλλιώρα ,την Δήμητρα Καλλιώρα Τσακμάκη, και τον Νίκο Π,
Καλλιώρα
Δροσιά
Αθανάσιος Π. Κούκος
Και οι απόγονοί του.
Ελαιώνας
Ευτυχία Ι. Μπέσσα σύζυγος
του Γιώργου Ράπτη
Και η απόγονοί της.
Έξαρχο
Βαγγελιώ Δ. Καλλιώρα
σύζυγος του Αθανασίου Αγγελούση
Αντρέας Α. Αγγελούσης
Γιάννα Α. Αγγελούση
Σουλτάνα Σ. Σφυρή σύζυγος του ? Σφυρή
Και οι απόγονοί τους.
Κάστρο
Ντίνα Σ. Φαρφάρα σύζυγος
Χρίστου Ζυγογιάνη
Μαρία Μ. Καλλιώρα από την Εκκάρα σύζυγος του ?
Και οι απόγονοί τους.
Η Ντίνα Σ. Φαρφάλα –Ζυγογιάννη είναι τέταρτα ξαδέρφια με την Μαρία Μ.
Καλλιώρα-?
Ορχομενός
Ειρήνη Σ. Καλλιώρα σύζυγος
του Κώστα Κολομπούρδα
Παύλο
Αικατερίνη Μ. Καρακικέ
σύζυγος του ? Ρουμελιώτη
Ηλίας Ρουμελιώτης
Δημήτριος Ρουμελιώτης
Χρίστος Ρουμελιώτης
Νίκος Γ. Ζυγογιάννης
Ασίμω Ρουμελιώτη
Αθανάσιος Δ. Ρουμελιώτης
Γιώργος Δ. Ρουμελιώτης
Γιώργος Ν. Ζυγογιάννης
Σπύρος Ν. Ζυγογιάννης
Και οι απόγονοί τους.
Ο Ηλίας Ρουμελιώτης και ο Νίκος Γ. Ζυγογιάννης είναι τρίτα ξαδέρφια.
Πλατανάκι
Σταματία Ι. Καλλιώρα
σύζυγος του Παρασκευά Κούκου
Σκάρφεια
Παναγιώτα Δ. Καρακικέ
Τραγάνα
Κατερίνα Ν. Καλλιώρα
σύζυγος του ? Παπαστάμου.
Τσουκαλάτες
Κωσταντίνα Β. Καραγιάννη
σύζυγος του?
Ζαφύρω Β. Καραγιάνη σύζυγος του Παν Κουτσούμπα
Και οι απόγονοί τους.
Ύπατο
Κυριακούλα Κ. Καλλιώρα
σύζυγος του Βασίλη Τουλίτση
Αικατερίνη Καραπετσάκη
Βασιλική Καραπετσάκη σύζυγος του Νίκου Κούρτη
Γιώργος Ν. Κούρτης
Κατερίνα Ν. Κούρτη
Χρήστος Γ. Τζήμας
Θεόδωρος Γ, Τζήμας
Και οι απόγονοί τους.
Νομός Αττικής
Καρέας
Βαγγέλης Κ. Καλλιώρας
Μάντρα
Σωτηρία Π. Κούκου σύζυγος
Γ. Αργύρη
Ωρωπός
Κική Κ. Κοτσαμάνη
Μεγαλούπολη
Χρίστος Δ. Γουλοδήμος
Σαλαμίνα
Νίκος Ι. Καλλιώρας ήταν παντρεμένος με την Σοφία Τσεβά και οι απόγονοι
τους.
Η Συχνότητα Βαπτιστικών Ονομάτων αντρών
και γυναικών.
Γεώργιος και Γιώργος 61 φορές . Δημήτριος και Μήτρος 72 φορές, Κωνσταντίνος και
Κώστας 82 φορές, Θεοχάρης 1 φορά , Παναγιώτης και Πάνος 29 φορές, Αλέξανδρος
και Αλέκος 5 φορές, Ιωάννης και Γιάννης 64 φορές, Νίκος 47 φορές, Παρασκευάς 4
φορές,
Στράτος 3 φορές, Μιχάλης 2 φορές, Λουκάς 4 φορές, Φάνης και Θεοφάνης 2 φορές, Θεόδωρος
4 φορές
Γυναίκες
Βαγγελιώ 10 φορές, Βασιλική 31φορές, Σταυρούλα 8 φορές, Γιαννούλα 11 φορές, Μαρία
45 φορές, Κυριακούλα 3 φορές, Γαρουφαλλιά 2 φορές, Γεωργία 11 φορές, Δήμητρα 30
φορές,
Ζωή 5 φορές, Ιωάννα και Γιάννα 9 φορές, Ειρήνη 8 φορές, Παναγιού και Παναγιώτα
26 φορές, Κωσταντούλα 2 φορές, Αλέξω 1 φορά, Ελένη 46 φορές, Ευθυμία 1 φορά, Άννα
14 φορές, Αθηνά 11 φορές, Αντιγόνη 3 φορές, Σοφία 9 φορές, Κωσταντίνα 15 φορές,
Παυλίνα και Λίνα 5 φορές , Σταματία 2 φορές, Χρυσούλα 5 φορές, Σωτηρία 1 φορά, Φρόσω
1 φορά,
Χριστίνα 1 φορά , Βάγια 1 φορά, Βασίλω 3 φορές
Οι συγγένειες των Καλλιωραίων με άλλες οικογένειες.
Αγγελούση, Αθανασίου, Ακριβού,
Αλαμπάνου, Αλαφροπάτη, Αλεξάκη,
Αλτουβά, Αναγνώστου, Ανδριώτη,
Ανδρούλα, Αντζουλή, Αντιπάτη,
Αντώνη, Αντωνίου, Αποστόλου,
Αποστολόπουλου (δύο φορές), Αραπατζάκου,
Αργύρη, (τρεις φορές), Αργυρίου,
Άσημου, Βάγια, Βάρσου,
Βασάκου, Βασιλοπούλου,
Βελέντζα, Βελέντζα, Βελή,
Γεωργιάδη, Γεωργίου, Γεωργοπούλου,
Γεωργούση, Γεωργούση, Γιανακοπούλου, Γιανοπούλου,
Γιώτη, Γκαρίλα, Γκαρλαούνη,
Γκάτσιου, Γκίζη, Γκιολέ, Γκουλίνα, Γκουτζούνη,
Γουλοδήμου, Γουρουνά, Γριάγγελου,
Γώγου (δύο φορές) ,
Δημητρακόπουλου, Δημοπούλου, Δίπλα,
Δόση (δύο φορές) , Δράκου, Δρημάκη, Δροσοπούλου, Επισκόπου (δύο φορές), Ευσταθίου,
Ζαμπέλη, Ζάρα, Ζαραφέα,
Ζαρογούλα, Ζαρονικόλας, Ζάχου,
Ζγατζούρη, Ζέρβα (τρεις φορές
), Ζιώγα, Ζιώμα,
Ζυγογιάννη (τεσερες φορές) ,
Ζυγομήτρου, Θεοφίλου, Θεωδοσίου, Ιμπρου, Ιωάννου, Κακαβά,
Καλέ, Καλτσά, Καπετανάκη,
Καπνιά, Καπούλα, Καραβαγγέλη, Καραγιάννη (δύο φορές) , Καραγκούνη,
Καραϊσκου, Καρακικέ, Καρακώστα, Καραπετσάκου, Καρατράντου, Καραχάλιου, Καρβέλη,
Καρκατσέλου, Καρπική, Κασερίση,
Κασιμάτη, Κασιούμη, Κατσίνα, Κατσούλα,
Κατσούλη, Καφίδα, Καφούρου, Κιαμούρη, Κόκκινου,
Κοκοφίκη (δύο φορές) ,
Κολημένου, Κολιμπίρη, Κολίνου,
Κολοβού, Κολομπούρδα,
Κολοφωτιά, Κονδύλη, Κονιάκου,
Κοσίδη, Κοστορίζου, Κοτσαμάνη,
Κουβέλη, Κούκου, Κουκούλη,
Κουλούτσου, Κουμπούλη, Κουνούκλα, Κουραβάνα, Κουρέλα, Κούρτη, Κουτή,
Κουτσή, Κουτσικαρέλη, Κουτσούκου,
Κουτσούμπα, Κρεμάλα, Κυρατζή (δύο φορές), Κυρίτση,
Κωνσταντίνου, Κωστακόπουλου, Λαμπροθανάση,
Λαμπρόπουλου, Λάμπρου, Λασπιά,
Λερίτση, Λιάλιου, Λιούπης, Λυμναίου, Μαγαλιός, Μακατάνη, Μακρινίτσα,
Μαλαβέτα, Μαλάμου, Μάμαλη,
Μάμαλη, Μαμούρη, Μαναστηροπούλου, Μάνταλου,
Μαντή, Μαργώνη, Μαργώνη,
Μαστροθαναση, Μαχλαβά, Μερτζάνη,
Μητάκη, Μητράκου, Μουλαρά,
Μουρτοπάλα, Μουστάκα, Μούτσελου,
Μπακάλη, Μπακογιάννη, Μπάκου,
Μπαλαφούτη, Μπαουμκάρντεν (καταγωγή από
την Πολονία ) , Μπαρμπάκος,
Μπασδάνης, Μπέη, Μπέσσα,
Μπέτσου, Μπίλια, Μπλέτσα,
Μωυσίδου, Μωραίτη, Νάκος, Νίκα,
Νικολάου, Ντόγανου (Δύο φορές) , Ντούμα,
Ξαρχά, Παγώνη, Παντζιά,
Παπαγεωργίου, Παπαδά, Παπαζώνη,
Παπαιωάνου, Παπακυριαζή, Παπακωσταντινου (δύο φορές ), Παπαναστασίου, Παπαστάμου,
Παρασκευοπούλου, Παραθύρα,
Πέτρουλα, Πιτσοθανάση, Πλιάτσικα,
Πολύζου, Ποντίκα, Ποντίκη,
Ποταμίτη, Πουρνάρα, Πρίμπα, Ράγκου,
Ρακκά, Ράπτη, Ράπτη, Ράφτη, Ρεντίφη, Ρουμελιώτη, Σακάτη,
Σακκά (τρεις φορές) ,
Σαλικοπούλου, Σάλτα, Σαμπάνη,
Σειντή (δύο φορές ), Σιράκη, Σιψή, Σκανδάλη,
Σκανιακός, Σκάρλα (δύο φορές),
Σκούφου, Σκλάβου, Σόλια,
Σοφαντζή, Σπαθούλα (δύο
φορές), Σταυρογιάννη, Σταυρουλάκη (Αυλάκη με καταηογη του πατερα
ιωσιφ Σταυρουλακη από το Ρεθημνο),
Στεργίου, Στέφου, Στριφτάρα, Συγκούλη, Συμαιονίδου,
Σφακιανάκη, Σφύγκα, Σφυρή,
Σχοινά, Τάνος, Τακμάκη, Ταραρά,
Τασούλα, Τζαβάρα (δύο φορές), Τζανακάκη,
Τζαντή, Τζίμα, Τζίνη, Τουλίτση,
Τουφέκη, Τριαντάφυλλου, Τσαγκάρη,
Τσάκα, Τσάκαλου, Τσακανίκα,
Τσακιντζή, Τσαλάγκα,
Τσαμαδιά, Τσαπρούνη ( τρεις φορές)
, Τσαχρή, Τσιάκα, Τσεβά, Τζερεμέ, Τσιγαρίδα (δύο φορές) , Τσιλιμάγκου,
Τσιλώνη, Τσιπρουνη, Τσιρίγκα,
Τσιτσιλώνη, Τσομάκου, Τσόνη,
Τσόρα, Τσουκαλά, Τσουμάνη,
Τσουμή, Τσουρή, Τσουρουμάκη, Φαρφάλα,
Φάσσα (δύο φορές), Φλώρου (δύο
φορές) , Φούντα, Φούρκα,
Χαλβαντζή (δύο φορές),
Χαμπίμπη, Χαραβιά, Χαραλάμπους,
Χαρατζή, Χαρίση, Χατζή (δύο φορές) , Χήρα,
Χονδρογιάννη, Χοντρού, Χρηστοπούλου, Ψίχα.
Στο Τελικό γενεαλογικό δέντρο των Καλλιωραίων είναι καταγραμμένες
677 οικογένειες, 711 άντρες 425 γυναίκες, 3460 ονόματα, 836 γονείς και 960 παιδιά.
https://www.ecclesia.gr/greek/press/theologia/material/1931_3_5_thessaliotidos.pdf
https://greekkingdom.con.gr/chronologio-neoteris-ellinikis-istorias/edafiki-epektasi-tou-ellinikou-kratous/
https://slpress.gr/istorimata/1854-i-agnosti-epanastasi-kata-ton-toyrkon-sti-thessalia/
file:///C:/Users/hp/Downloads/BK%20%CE%A350%20(3).pdf
[1]
Σωκράτης Βαμβακός 1878 Σελίδα 29
[2]
Μιλτιάδης Δ. Σειζάνης Η πολιτική της Ελλάδος και της Επανάστασης Σελίδα 361
[3]
Έτσι τον αποκαλούσαν οι συναγωνιστές του και ο Μιλτιάδης Σειζάνης αγωνιστής και
συγγραφέας της Θεσσαλικής επανάστασης.
[4]
Μιλτιάδης Δ. Σειζάνης Η πολιτική της Ελλάδος και της Επανάστασης Σελίδα 391
[5]
Μιλτιάδης Δ. Σειζάνης Η πολιτική της Ελλάδος και της Επανάστασης Σελίδα 389
[6]Ο
Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλων ΙΕΖΕΚΙΗΛ Η Επανάσταση του 1878 και ο
Επίσκοπος Κίτρους Νικόλαος.
https://www.ecclesia.gr/greek/press/theologia/material/1931_3_5_thessaliotidos.pdf
Σελίδα 254
[7]
Ο Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλων ΙΕΖΕΚΙΗΛ Η Επανάσταση του 1878 και ο
Επίσκοπος Κίτρους Νικόλαος. https://www.ecclesia.gr/greek/press/theologia/material/1931_3_5_thessaliotidos.pdf
